Sunflower - Zadumana

Miałam dzisiaj pisać o czymś zupełnie innym. Niedziela, spokojny poranek, kawa, może książka, trochę domowych przyjemności. Zwykle właśnie takie drobiazgi trafiają do mojego codziennika, bo przecież życie składa się przede wszystkim ze zwyczajnych chwil. Ale od wczoraj trudno mi myśleć o czymkolwiek innym niż o tym, co wydarzyło się w Krakowie. Sześć osób straciło życie, wiele zostało rannych, a rodziny, które jeszcze wczoraj rano miały swoje plany na weekend, znalazły się w rzeczywistości, której nikt nie powinien doświadczać.

Zaczynam podejrzewać, że Hektor prowadzi jakieś tajne szkolenia z zakresu przetrwania, kamuflażu i doprowadzania właścicielki do obłędu. Wczoraj opowiadałam Wam o jego nocnych wyczynach, potem o problemach sercowych z Bubu, a dzisiaj mój rudy terrorysta postanowił udowodnić, że potrafi również znikać bez śladu. I to w mieszkaniu, w którym mieszka od lat! Ale po kolei, bo historia zaczęła się całkiem niewinnie, jak zresztą większość moich domowych katastrof.

Postanowiłam wyciągnąć z walizki moje ukochane miśki, czyli te wszystkie mięciutkie, sztuczne futerka, które uwielbiam nosić. Właśnie nadszedł ich czas, bo jesienią sprawdzają się znakomicie, natomiast zimą, kiedy mróz zaczyna szczypać w nos, nadają się już raczej do podziwiania w szafie niż do wychodzenia na dwór. Wyjęłam więc walizkę, otworzyłam ją, zaczęłam przeglądać zawartość i wtedy wydarzyło się coś zupełnie typowego dla mojego mózgu z ADHD. Przypomniałam sobie, że muszę coś zrobić w kuchni. Co dokładnie? Nie mam pojęcia. Zapewne było to w tamtej chwili zadanie absolutnie niecierpiące zwłoki, skoro porzuciłam całą operację futerkową i udałam się w zupełnie innym kierunku. Walizka została otwarta, miśki rozgrzebane, a ja płynnie przeszłam do kolejnych obowiązków, jakby tak właśnie wyglądał pierwotny plan działania.

Czas mijał, aż wreszcie nadeszła pora kolacji dla mojego futrzastego towarzystwa. Rozpoczęłam przygotowania do wieczornego karmienia, czyli obsługi restauracji, w której każdy klient ma własne wymagania, a szef kuchni nie ma prawa do reklamacji. I nagle zauważyłam, że brakuje Hektora. Zawołałam raz, drugi, trzeci. Cisza. Sprawdziłam jego ulubione miejsca, zajrzałam do pokojów, pod meble, za meble, nawet tam, gdzie normalny kot nie miałby najmniejszego powodu się znajdować. Ale po latach mieszkania z Hektorem wiem, że normalność nie jest kategorią, którą należy się kierować podczas poszukiwań.

W pewnym momencie zaczęłam już podejrzewać, że ten łobuz znalazł jakiś tajny portal prowadzący do innego wymiaru. Przecież kot nie może tak po prostu rozpłynąć się w powietrzu! Wołam, chodzę, zaglądam, a jego nie ma. I wtedy moje spojrzenie padło na walizkę.

Proszę Państwa, oto on. Hektor we własnej osobie, perfekcyjnie wkomponowany w stertę sztucznych futerek, z miną człowieka, któremu właśnie przerwano zasłużony urlop w pięciogwiazdkowym hotelu. Rudy wśród rudych miśków! Leżał sobie wygodnie, cieplutko, mięciutko, najwyraźniej zachwycony nowym apartamentem. Ja przez kilkanaście minut prowadziłam akcję poszukiwawczą, a on prawdopodobnie obserwował całe zamieszanie i zastanawiał się, dlaczego jego osobista kelnerka zamiast podawać kolację, urządza sobie wieczorne spacery po mieszkaniu.

Przyznam, że kiedy go zobaczyłam, najpierw poczułam ogromną ulgę, a potem zaczęłam się śmiać. Bo trzeba mieć naprawdę wyjątkowy talent, żeby schować się w walizce pełnej futerek i wyglądać jak jeden z elementów jesiennej garderoby. Jeszcze chwila, a mogłabym go niechcący odwiesić do szafy i odkryć dopiero przy okazji następnej zmiany sezonu. Chociaż znając Hektora, już po pięciu minutach zażądałby otwarcia garderoby i dostarczenia sosiku do apartamentu.

Cała ta historia uświadomiła mi jednak coś jeszcze. Czasami tak bardzo jesteśmy zajęci szukaniem, sprawdzaniem i kontrolowaniem wszystkiego, że nie zauważamy tego, co mamy niemal przed nosem. Biegamy od jednego obowiązku do drugiego, w głowie układamy kolejne plany, a życie tymczasem urządza nam małe przedstawienia, z których warto się po prostu pośmiać. I może właśnie dlatego dobrze jest od czasu do czasu odpuścić sobie tę nieustanną potrzebę ogarniania wszystkiego. Nie każda otwarta walizka musi zostać natychmiast zamknięta, nie każde zadanie wykonane zgodnie z planem, a niektóre niespodzianki okazują się całkiem przyjemne.

Choć w moim przypadku z tej historii płynie jeszcze jedna, bardzo praktyczna nauka: zanim rozpocznę poszukiwania zaginionego kota, powinnam sprawdzić, co ostatnio zostawiłam otwarte. Przy moim ADHD i Hektorowym zamiłowaniu do luksusu lista potencjalnych kryjówek może być naprawdę długa.

A walizka? Nadal stoi. Hektor uznał ją za swoją własność, a ja zastanawiam się, czy przypadkiem nie powinnam zacząć pobierać od niego opłaty za przechowywanie. W końcu skoro on od miesięcy rujnuje mój budżet na saszetkach z sosikiem, to może najwyższy czas, żeby zaczął dokładać się do domowych wydatków. Chociaż znając życie, rachunek wystawi mi on. Za zakłócanie wypoczynku. 😁

Piątek! Jak ja lubię to słowo, szczególnie kiedy kończę pracę wcześniej i mogę wrócić do domu o przyzwoitej porze. Dzisiaj moja radość była tym większa, że od dwóch dni znowu walczę z przeziębieniem. Najwyraźniej mój organizm uznał, że skoro mamy listopad, wypada rozpocząć sezon na katar, chrypkę i całą resztę atrakcji. W pracy było tak gorąco, że spociłam się jak szczur, później gdzieś mnie zawiało i teraz mam za swoje. Wiem, że samo przewianie nie wywołuje infekcji, ale przyznajcie, że określenie „zawiało mnie” znacznie lepiej oddaje moje aktualne samopoczucie niż fachowe rozważania o wirusach.

Wsiadłam więc do autobusu w doskonałym, jak na osobę przeziębioną, humorze. W perspektywie miałam całe popołudnie w domu, ciepełko, kocyk, herbatę z cytryną, miodem i malinami oraz moje domowe specyfiki. Łącznie z mlekiem z czosnkiem, masłem i miodem, które może nie zdobyłoby pierwszej nagrody w konkursie kulinarnym, ale w mojej rodzinnej apteczce zajmuje zaszczytne miejsce. Plan był prosty: wrócić, przebrać się w coś wygodnego, zająć strategiczną pozycję w fotelu i rozpocząć intensywny proces dochodzenia do siebie. Oczywiście pod czujnym nadzorem kotów, które zapewne uznają, że skoro madka siedzi w domu, to znaczy, że wreszcie może poświęcić im należytą uwagę.

Siedziałam sobie spokojnie, słuchałam audiobooka przez słuchawki i już prawie widziałam oczami wyobraźni ten kubek gorącej herbaty, kiedy na przedostatnim przystanku przed moim domem rozpoczęło się przedstawienie. Do autobusu wsiadała starsza pani. Robiła to powoli, ostrożnie, potrzebowała trochę czasu, żeby wejść i odpowiednio się ustawić. Nic nadzwyczajnego. Każdy z nas kiedyś będzie potrzebował więcej czasu na pokonanie schodka, znalezienie miejsca czy złapanie poręczy. Przynajmniej mam taką nadzieję, że wszyscy doczekamy wieku, w którym największym problemem będzie tempo wsiadania do autobusu.

Ponieważ miałam słuchawki na uszach, nie słyszałam dokładnie, co działo się przy drzwiach. Zobaczyłam tylko, że autobus ruszył, a stojący obok mężczyzna, na oko po czterdziestce, w czapeczce i kurtce, nagle zaczął z całej siły uderzać w drzwi. Raz, drugi, kolejny. Coś mamrotał pod nosem, ale nie wyglądało na to, żeby próbował spokojnie porozumieć się z kierowcą. Po chwili domyśliłam się, że najprawdopodobniej chciał wysiąść, ale zanim starsza pani skończyła wsiadać, kierowca zamknął drzwi i ruszył.

Przyznaję, że mogło go to zdenerwować. Może się spieszył, może miał ważną sprawę, może właśnie uciekło mu połączenie z innym autobusem. Tego nie wiem. Wiem natomiast, że następny przystanek był naprawdę blisko, a reakcja tego pana zaczynała przypominać scenę, którą częściej można zobaczyć w przedszkolnej szatni niż w komunikacji miejskiej.

Ale najlepsze dopiero miało nastąpić.

Na moim przystanku drzwi się otworzyły, wysiadłam, a za mną wyszedł nasz bohater. Pomyślałam, że skoro wreszcie odzyskał wolność, sprawa została zakończona. Nic bardziej mylnego! Pan postanowił najwyraźniej wygłosić autobusowi ostatnie słowo. Najpierw jeszcze dwa razy walnął w drzwi, a następnie, uwaga, dwa razy opluł autobus! Tak, dobrze czytacie. Dorosły mężczyzna stanął na przystanku i opluł pojazd komunikacji miejskiej. Do tego coś sobie pod nosem wygadywał, prawdopodobnie kierując pod adresem autobusu niezbyt serdeczne życzenia.

Stałam przez chwilę i patrzyłam na to widowisko z autentycznym zdumieniem. Przyszło mi nawet do głowy, że do pełnego repertuaru zabrakło już tylko pokazania języka kierowcy, tupnięcia nogą i oświadczenia, że nigdy więcej nie będzie się z tym autobusem bawił.

A autobus? Autobus odjechał.

I to chyba najbardziej dramatyczny element całej historii. Tyle emocji, tyle zaangażowania, tyle energii włożonej w wyrażenie niezadowolenia, a przeciwnik nawet nie zatrzymał się, żeby docenić występ. Podejrzewam, że kierowca po prostu pojechał dalej, realizując rozkład jazdy, a opluty pojazd nie doznał żadnych poważniejszych obrażeń psychicznych.

Szłam do domu i zastanawiałam się, skąd w niektórych ludziach bierze się aż tyle złości. Przecież każdemu zdarza się coś, co wyprowadza go z równowagi. Sama potrafię się zirytować, kiedy coś nie idzie po mojej myśli, kiedy ktoś zachowuje się nieuprzejmie albo kiedy po raz kolejny muszę poprawiać coś, co już dawno powinno być zrobione. Przez ponad trzydzieści lat pracy w szkole miałam zresztą mnóstwo okazji do ćwiczenia cierpliwości. Gdybym za każdym razem, kiedy coś mnie zdenerwuje, zaczynała walić w drzwi i opluwać przedmioty, prawdopodobnie większość wyposażenia szkoły wymagałaby regularnego mycia.

Ale jest coś, co szczególnie mnie dzisiaj zastanowiło. Jak łatwo drobna niedogodność może urosnąć w czyichś oczach do rozmiarów osobistej katastrofy. Jeden przystanek. Kilka dodatkowych minut. Sytuacja, która być może rzeczywiście pokrzyżowała komuś plany, ale przecież nie musiała kończyć się takim wybuchem. Tymczasem emocje przejęły stery, rozsądek najwyraźniej wysiadł wcześniej, a na końcu oberwało się autobusowi.

Pracując z dziećmi, często rozmawiam o emocjach, sposobach radzenia sobie ze złością i o tym, że można być zdenerwowanym, ale trzeba uważać, co się z tą złością robi. Uczymy dzieci nazywania uczuć, zatrzymywania się przed impulsywną reakcją i szukania rozwiązania. I tak sobie dzisiaj pomyślałam, że niektórym dorosłym również przydałaby się od czasu do czasu taka lekcja. Bo metryka, niestety, nie zawsze idzie w parze z dojrzałością emocjonalną.

Nie wiem, co wydarzyło się wcześniej w życiu tego człowieka. Może miał fatalny dzień, może nawarstwiło mu się wiele problemów, a zamknięte drzwi autobusu okazały się ostatnią kroplą. Dlatego nie zamierzam wydawać wyroków na podstawie kilkudziesięciu sekund obserwacji. Ale jedno jest pewne: sposób, w jaki okazujemy złość, ma znaczenie. Można się zdenerwować, powiedzieć coś pod nosem, westchnąć i pójść dalej. Można też urządzić publiczne przedstawienie, po którym człowiek zostaje z tym samym problemem, tylko dodatkowo ma za sobą niezbyt chlubny występ.

Najzabawniejsze jest to, że kiedy on walczył z autobusem, ja byłam już myślami przy swojej herbacie. I chyba właśnie na tym polega różnica między oddaniem całego popołudnia złości a pozwoleniem jej, żeby sobie poszła. Czasami naprawdę szkoda zdrowia na rzeczy, których nie możemy już zmienić. Autobus odjechał, drzwi się zamknęły, przystanek został za nami. Można przez następne pół godziny przeżywać tę niesprawiedliwość albo wykorzystać ten czas na coś przyjemniejszego.

Oczywiście łatwo mi tak dzisiaj filozofować, bo to nie ja przejechałam swój przystanek. Ale mam nadzieję, że gdyby mi się to przydarzyło, zachowałabym przynajmniej tyle rozsądku, żeby nie pluć na autobus. Szczególnie że z moim aktualnym katarem i tak mam wystarczająco dużo problemów z własnym nosem.

Wróciłam do domu, zadowolona, że piątek wreszcie się rozpoczął, a mój plan leczenia nadal pozostaje aktualny. Herbata, ciepło, odpoczynek i może jeszcze kilka rozdziałów audiobooka. Żadnych niepotrzebnych nerwów, żadnego pośpiechu i zdecydowanie żadnych konfliktów z komunikacją miejską.

A z dzisiejszej przygody zabieram sobie jedną myśl. Nie mamy wpływu na wszystko, co nam się przydarza, ale często możemy zdecydować, ile miejsca zajmie to później w naszej głowie. I naprawdę warto czasami odpuścić, zanim drobna przykrość zamieni się w wielką awanturę.

Mam tylko nadzieję, że ten pan dotarł już spokojnie tam, dokąd zmierzał, i że jego dalsza podróż przebiegła bez większych emocji.

A autobusowi życzę udanego weekendu. Po dzisiejszym spotkaniu chyba zasłużył na porządną kąpiel.

Listopadowe wieczory mają tę właściwość, że po powrocie do domu człowiek najchętniej zamknąłby drzwi, założył coś ciepłego i na kilka godzin przestał interesować się pogodą po drugiej stronie okna. Kiedy dodatkowo cały dzień był z tych, które trwały zdecydowanie dłużej, niż powinny, gorąca kąpiel zaczyna wyglądać jak całkiem rozsądny plan na resztę wieczoru. A skoro już kąpiel, to można przygotować sobie coś prostego, pachnącego i zdecydowanie mniej krzykliwego niż gotowe kule w kolorach, których natura raczej nie przewidziała.

Tym razem zrobiłam własną sól do kąpieli. Bez brokatu, sztucznych płatków i niebieskich drobinek, które później przez tydzień znajdują się w miejscach zupełnie niezwiązanych z wanną. Zwykła sól, trochę suszonej lawendy, skórka pomarańczowa i kilka płatków kwiatów. Spokojnie, naturalnie i dokładnie tak, jak lubię.

Na niewielki słoiczek biorę około 250 gramów gruboziarnistej soli morskiej albo soli Epsom. Dodaję łyżkę suszonej lawendy, łyżkę bardzo drobno pokrojonej i dobrze wysuszonej skórki pomarańczowej oraz niewielką garść suszonych płatków nagietka albo róży. Wszystko mieszam w suchej misce i przesypuję do czystego, zupełnie suchego słoika. Składniki muszą być naprawdę dobrze wysuszone, bo wilgoć szybko zepsuje całą zabawę i zamiast ładnego prezentu dostaniemy zbity kawał soli, który można byłoby wykorzystać najwyżej jako przycisk do papieru.

Nie dodaję olejków eterycznych bezpośrednio do soli przeznaczonej do kąpieli. Olej nie rozpuszcza się w wodzie i może znaleźć się na skórze w zbyt dużym stężeniu. Jeśli zależy mi na mocniejszym zapachu, wybieram gotowy produkt zapachowy przeznaczony właśnie do kosmetyków kąpielowych i stosuję go dokładnie według zaleceń producenta. Najczęściej jednak zostaję przy samej lawendzie i pomarańczy, bo po otwarciu słoiczka pachną wystarczająco.

Do jednej kąpieli wystarczą trzy lub cztery łyżki mieszanki. Jeśli nie chcę później wyławiać z wanny lawendy i płatków, wsypuję sól do małego bawełnianego woreczka albo dużego papierowego filtra do herbaty i dopiero wtedy wkładam do wody. Ten sposób szczególnie polecam, jeśli odpływ ma już swoje lata i nie potrzebuje dodatkowych atrakcji w postaci suszonego zielnika.

Przy wrażliwej albo podrażnionej skórze najlepiej zacząć od małej ilości mieszanki i zrezygnować ze składników, które wcześniej powodowały reakcje. Skórka pomarańczowa i zioła wyglądają niewinnie, ale kosmetyki domowe również mogą podrażniać. A jeśli na skórze są ranki albo świeże otarcia, sól naprawdę nie jest wtedy najlepszym pomysłem. To jeden z tych przypadków, kiedy człowiek bardzo szybko przekonuje się, że powiedzenie o sypaniu soli na ranę wcale nie powstało przypadkiem.

Gotowa mieszanka wygląda w słoiczku tak dobrze, że właściwie nie potrzebuje dekoracji. Wystarczy prosty sznurek i mała papierowa zawieszka. Jeśli robię ją na prezent, dopisuję skład oraz krótką informację, ile mieszanki użyć do kąpieli. Można przygotować kilka małych słoiczków i dołączyć je do domowego mydełka albo świecy. Powstaje wtedy całkiem przyjemny zestaw na zimny wieczór, bez plastikowego pudełka i piętnastu rzeczy, których nikt później nie wie, gdzie postawić.

U mnie jeden słoiczek oczywiście zostaje w łazience. Trudno przecież rozdawać prezenty bez wcześniejszego sprawdzenia jakości. A jeśli do tej kontroli potrzebna będzie długa kąpiel, ciepły ręcznik i zamknięte drzwi do łazienki, to jestem gotowa ponieść to poświęcenie.

Przyznam, że mam słabość do ładnych nazw ulic. Niektóre brzmią tak, jakby człowiek od razu wiedział, czego może się po nich spodziewać. Słoneczna obiecuje dobry humor, Spokojna sugeruje życie bez większych komplikacji, a Kwiatowa przywołuje obraz ogródków pełnych róż. Oczywiście rzeczywistość nie zawsze współpracuje z nazewnictwem. Na Spokojnej można przecież mieć sąsiada, który w sobotę o siódmej rano postanawia wypróbować nową wiertarkę, a na Słonecznej trafić na kałużę wielkości niewielkiego jeziora. Ale przyznajcie sami, że w nazwach jest coś sympatycznego. Jakby ktoś próbował nadać zwyczajnym miejscom odrobinę poezji.

Jesienna szczególnie przypadła mi do gustu, bo przecież jesień to moja ulubiona pora roku. Lubię jej kolory, chłodne poranki, zapach mokrych liści i ten moment, kiedy wraca się do ciepłego domu, robi kawę i z przyjemnością stwierdza, że na dzisiaj wystarczy już kontaktów ze światem zewnętrznym. Jesień daje mi również oficjalne przyzwolenie na otulanie się kocem, czytanie książek i zapalanie lampek, chociaż przy moim zamiłowaniu do przytulnych wnętrz prawdopodobnie nie potrzebuję żadnego specjalnego pozwolenia. Wystarczy, że temperatura spadnie o dwa stopnie, a ja już jestem gotowa ogłosić sezon na domowe przyjemności.

Najbardziej rozbawiło mnie jednak to, że ulica Jesienna zaprowadziła mnie prosto do centrum handlowego. Bo proszę sobie wyobrazić, jak pięknie brzmi zdanie: „Wybrałam się na jesienny spacer”. Człowiek od razu widzi alejkę pełną złotych liści, spokojne tempo, refleksje nad przemijaniem i może jeszcze kubek gorącej herbaty. Tymczasem moja wersja jesiennego spaceru zakończyła się w M Parku, gdzie zamiast kontemplować piękno natury, mogłam kontemplować zawartość sklepowych półek. Ale czy jedno wyklucza drugie? Absolutnie! Człowiek może przecież zachwycać się przyrodą i jednocześnie pamiętać, że w domu kończy się kilka niezbędnych rzeczy. Zresztą słowo „niezbędnych” bywa w moim przypadku pojęciem dość elastycznym.

Kiedy później spojrzałam na zrobione zdjęcie, pomyślałam sobie, jak wiele takich drobnych przyjemności mijamy każdego dnia. Przechodzimy tymi samymi ulicami, robimy zakupy w tych samych sklepach, spieszymy się do pracy i z pracy, a nasze myśli są już kilka godzin albo nawet kilka dni do przodu. Sama doskonale znam ten mechanizm. Potrafię iść ulicą, układając w głowie plan następnych zajęć, zastanawiać się nad materiałami dla uczniów, a przy okazji wymyślać temat kolejnego wpisu. Mój mózg najwyraźniej uważa, że zwyczajny spacer to doskonała okazja do zorganizowania narady roboczej. I to bez wcześniejszego uzgodnienia ze mną terminu.

A przecież czasami warto po prostu popatrzeć dookoła. Zauważyć ciekawą nazwę, pięknie przebarwione drzewo, zabawną sytuację albo coś, co sprawi, że człowiek uśmiechnie się sam do siebie. Wcale nie trzeba wyjeżdżać daleko, planować wielkiej wyprawy ani wydawać pieniędzy, żeby znaleźć coś wartego uwagi. Dzisiaj wystarczyła mi jedna niebieska tabliczka. I pomyśleć, że mogłam przejść obok niej, nawet nie podnosząc głowy!

Lubię takie małe odkrycia. Przypominają mi, że codzienność wcale nie musi być nudna, nawet jeśli składa się z dobrze znanych obowiązków. Dużo zależy od tego, czy zostawimy sobie trochę miejsca na ciekawość. Dzieci mają z tym zdecydowanie mniej problemów. Potrafią zatrzymać się nad kamykiem, patykiem albo kałużą i znaleźć w nich coś niezwykłego. My, dorośli, często przechodzimy obok całych ulic pełnych ciekawostek, bo akurat musimy zdążyć na zielone światło.

Postanowiłam więc, że będę częściej rozglądała się podczas swoich codziennych wędrówek. Może jeszcze znajdę ulicę Marzycielską, Pogodną albo Szczęśliwą? A gdyby gdzieś istniała ulica Wiecznego Weekendu, to bardzo proszę o informację. Byłabym gotowa rozważyć przeprowadzkę. Szczególnie gdyby w pobliżu znajdowała się dobra księgarnia, przytulna kawiarnia i sklep, w którym nigdy nie kończy się promocja na moje ulubione rzeczy.

Na razie jednak pozostanę przy Jesiennej. Jest piękna, pasuje do mojego nastroju i przypomina mi, że nawet zwyczajna droga ze szkoły na zakupy może przynieść odrobinę radości. Trzeba tylko czasami zwolnić, podnieść głowę i pozwolić sobie na mały zachwyt.

A swoją drogą, zastanawiam się, czy mieszkańcy ulicy Jesiennej mają jakieś szczególne przywileje. Na przykład możliwość bezkarnego picia kawy pod kocem przez cały rok albo prawo do wcześniejszego rozpoczynania sezonu na korzenne wypieki. Bo jeśli tak, to zaczynam rozumieć, dlaczego ta nazwa tak bardzo mi się spodobała.

I jeszcze jedno. Gdyby ktoś kiedyś postanowił nazwać ulicę Zadumana, to proszę mnie koniecznie powiadomić. Przyjadę na uroczyste odsłonięcie tabliczki. Nawet z własnymi nożyczkami do przecięcia wstęgi!

Wczoraj obchodziliśmy Dzień Zaduszny, czyli Wspomnienie Wszystkich Wiernych Zmarłych. W kościołach rozpoczął się czas szczególnej modlitwy za zmarłych, a przez cały listopad odczytywane są wypominki. Właśnie tak fachowo nazywa się tę piękną tradycję wymieniania imion i nazwisk osób, za które się modlimy. Lubię ją, bo przypomina mi, że za każdym wypowiedzianym imieniem kryje się czyjeś życie. Ktoś kiedyś wstawał rano do pracy, robił zakupy, martwił się o dzieci, miał swoje plany, marzenia, ulubione miejsca i ludzi, których kochał. A dzisiaj ktoś inny wypowiada jego imię podczas modlitwy. I w tym jest coś niezwykle poruszającego, ale jednocześnie pełnego nadziei.

Z cmentarzami mam zresztą dość szczególną historię. Kiedy chodziłam do siódmej i ósmej klasy szkoły podstawowej, moja najkrótsza droga do szkoły prowadziła właśnie przez cmentarz. Wtedy oczywiście nie zastanawiałam się nad tym specjalnie. Człowiek miał ważniejsze sprawy na głowie, chociażby to, czy zdąży na pierwszą lekcję i czy przypadkiem nie będzie pytany. Cmentarz był po prostu częścią codziennej trasy, podobnie jak chodnik, skrzyżowanie czy sklep po drodze.

Minęło kilkadziesiąt lat, zmieniło się niemal wszystko, a ja znowu chodzę do szkoły przez cmentarz. Tyle że teraz jestem po drugiej stronie biurka. Najwyraźniej los uznał, że skoro kiedyś ta droga dobrze sprawdzała się uczennicy, to nauczycielce również powinna odpowiadać. Nasza szkoła znajduje się tuż za cmentarnym ogrodzeniem, więc nawet kiedy wybieram inną trasę, i tak przynajmniej raz dziennie mijam cmentarz. Dzisiaj rano przeszłam przez niego, a wracając, szłam wzdłuż ogrodzenia. Zdjęcie, które dołączam do dzisiejszego wpisu, zrobiłam właśnie podczas tego spaceru.

Kiedyś przechodziłam obok nagrobków, nie poświęcając im większej uwagi. Dzisiaj coraz częściej zatrzymuję wzrok na imionach, nazwiskach, datach i fotografiach. Szczególnie na fotografiach. Bardzo podoba mi się zwyczaj umieszczania na nagrobkach zdjęć osób zmarłych. I przyznam, że najbardziej przemawiają do mnie te fotografie, na których człowiek jest jeszcze stosunkowo młody, pełen życia, taki, jakim być może zapamiętali go najbliżsi. Nie chodzi o to, żeby ukrywać starość czy ostatnie lata życia. Po prostu lubię zobaczyć twarz, uśmiech, spojrzenie, coś, co pozwala wyobrazić sobie człowieka, zanim jego historia została zamknięta pomiędzy dwiema datami.

Bo kiedy patrzę na taki nagrobek, przestaję widzieć sam kamień. Widzę osobę. Kobietę, która być może uwielbiała gotować i miała własny sposób na najlepszy rosół. Mężczyznę, który codziennie rano wychodził do pracy i wracał do domu, gdzie ktoś na niego czekał. Mamę, tatę, babcię, dziadka, czyjąś wielką miłość albo przyjaciela, z którym można było rozmawiać godzinami. Oczywiście nie znam ich historii i nie próbuję ich sobie dopowiadać. Uświadamiam sobie jedynie, jak wiele ludzkich losów kryje się w miejscu, które tak często mijamy w pośpiechu.

I właśnie dlatego tak bardzo spodobało mi się to, co zrobiła moja przyjaciółka. Na grobie swoich rodziców umieściła ich fotografie. Dzięki temu, kiedy ktoś zatrzyma się przy ich nagrobku, zobaczy również twarze ludzi, których wspomina. Pomyślałam sobie, że może warto porozmawiać z moją siostrą i poszukać zdjęć naszych bliskich, żeby również umieścić je na rodzinnych grobach. Coraz bardziej przekonuje mnie ten pomysł. Chciałabym, żeby ktoś, kto kiedyś zatrzyma się przy ich nazwiskach, mógł zobaczyć, jak wyglądali, kiedy żyli, uśmiechali się i byli obecni w naszej codzienności.

Wczoraj pisałam o moich dziadkach, Mariannie i Bernardzie, którzy wychowali mnie w Toruniu. Patrzyłam na ich ślubną fotografię i filiżankę z rodzinnego serwisu, myśląc o tym, ile im zawdzięczam. Dzisiaj, przechodząc między nagrobkami, wróciłam do podobnej refleksji. Jak dobrze, że mamy fotografie, przedmioty, wspomnienia i rodzinne opowieści. Dzięki nim możemy przekazywać kolejnym pokoleniom coś więcej niż nazwiska i daty. Możemy opowiedzieć, kim byli ludzie, po których zostało w nas tak wiele.

Jako osoba wierząca patrzę na listopadową modlitwę również przez pryzmat nadziei na życie wieczne. Wypominki, Msze Święte, modlitwa przy grobach mają dla mnie głęboki sens. Wierzę, że miłość nie kończy się wraz ze śmiercią, a modlitwa jest jednym ze sposobów okazywania jej tym, których nie możemy już przytulić ani zaprosić na kawę. Dlatego nie chciałabym, żeby listopad kojarzył się wyłącznie z żałobą, ciemnością i przemijaniem. Przecież w chrześcijaństwie pamięć o zmarłych jest nierozerwalnie związana z nadzieją zmartwychwstania.

Zresztą cmentarze w tych dniach mają swój szczególny urok. Tysiące światełek, kolorowe chryzantemy, ludzie zatrzymujący się przy grobach, rodziny, które spotykają się czasami właśnie przy okazji listopadowych odwiedzin. Każdy przynosi ze sobą własną historię. Jedni stoją długo w milczeniu, inni rozmawiają, wspominają zabawne sytuacje, poprawiają kwiaty albo opowiadają dzieciom o pradziadkach. Bardzo lubię myśleć, że pamięć o bliskich może mieć również taki zwyczajny, rodzinny wymiar. Że można wspomnieć kogoś z uśmiechem, przypomnieć sobie jego powiedzonka, ulubione potrawy czy drobne przyzwyczajenia, które kiedyś doprowadzały nas do rozpaczy, a dzisiaj wspominamy je z rozczuleniem.

Codzienne przechodzenie przez cmentarz nauczyło mnie jeszcze jednej rzeczy. Żeby od czasu do czasu zwolnić i spojrzeć na życie z trochę innej perspektywy. Kiedy człowiek pędzi do pracy, myśli o dokumentach, lekcjach, zakupach i całej reszcie obowiązków, łatwo zapomnieć, jak bardzo zwyczajne dni są cenne. A przecież właśnie z takich dni składa się nasze życie. Z rozmów przy stole, wspólnych spacerów, telefonów do bliskich, drobnych gestów i chwil, które wydają się tak oczywiste, że nawet nie przychodzi nam do głowy, żeby je zapamiętać.

Może więc listopad jest dobrym momentem, żeby częściej zadzwonić do kogoś bliskiego, zapytać o rodzinną historię, obejrzeć stare fotografie albo po prostu znaleźć czas na spotkanie. Nie czekać, aż będzie spokojniej, bo doskonale wiemy, że z tym spokojniej bywa różnie. Sama jestem mistrzynią planowania wszystkiego na później, więc piszę to również do siebie.

A jutro znowu pójdę do pracy. Być może przez cmentarz, być może wzdłuż jego ogrodzenia. Minę znajome nagrobki, spojrzę na kilka fotografii i pomyślę o ludziach, których nigdy nie poznałam, ale którzy kiedyś mieli swoje miejsce na świecie.

I chyba właśnie dlatego tak lubię te zdjęcia na pomnikach. Przypominają, że za każdym nazwiskiem kryje się człowiek, a za każdym człowiekiem historia warta pamięci.

Niech więc ten listopad będzie miesiącem modlitwy, wdzięczności i dobrych wspomnień. A przede wszystkim niech przypomina nam o tych, którzy są dzisiaj obok nas. Bo najlepszym sposobem na tworzenie pięknych wspomnień jest przecież wspólne życie, które właśnie trwa.

Moje zamiłowanie do thrillerów sprawia, że coraz trudniej mnie zaskoczyć, choć autorzy najwyraźniej nie zamierzają rezygnować z prób. Przyzwyczaiłam się do mrocznych tajemnic, niebezpiecznych bohaterów i zakończeń, po których trzeba na chwilę odłożyć książkę, żeby uporządkować sobie wszystko w głowie. Tym razem sięgnęłam po „Śmierć czarnej wdowy”, napisaną wspólnie przez Jamesa Pattersona i J.D. Barkera, spodziewając się porządnego thrillera kryminalnego. Dostałam historię pełną brutalności, obsesji i zaskakujących wydarzeń, która rzeczywiście potrafiła mnie wciągnąć, ale chwilami wystawiała moją cierpliwość na poważną próbę. Książka mi się podobała, jednak w pewnym momencie zaczęłam odnosić wrażenie, że autorzy postanowili wykorzystać wszystkie pomysły, jakie przyszły im do głowy, nie zastanawiając się, czy każdy z nich jest rzeczywiście potrzebny.

Historia rozpoczyna się od wydarzenia, które na zawsze odmienia życie młodego policjanta Waltera O’Briena. Podczas jednego ze swoich pierwszych dyżurów trafia on na miejsce brutalnej zbrodni, gdzie odnajduje martwego mężczyznę oraz młodą kobietę, Amy Archer. Dziewczyna twierdzi, że była więziona i torturowana, a swojego oprawcę zabiła w obronie własnej. Walter ma zapewnić jej pomoc, jednak Amy znika w niewyjaśnionych okolicznościach. To krótkie spotkanie staje się początkiem wieloletnich poszukiwań, ponieważ policjant nie potrafi zapomnieć o tajemniczej kobiecie, a kolejne wydarzenia utwierdzają go w przekonaniu, że jej historia kryje coś znacznie bardziej niepokojącego, niż początkowo przypuszczał.

Sam pomysł na śledztwo rozciągnięte na kilkadziesiąt lat bardzo przypadł mi do gustu. Obserwujemy człowieka, którego życie stopniowo zostaje podporządkowane jednej nierozwiązanej sprawie. Walter dojrzewa, zdobywa doświadczenie zawodowe, zmienia się jego sytuacja osobista, ale wspomnienie Amy nieustannie powraca i wpływa na podejmowane decyzje. Początkowo jego determinacja wydaje się zrozumiała, jednak z czasem przeradza się w obsesję, która odbiera mu możliwość spokojnego spojrzenia na własne życie. Właśnie ten psychologiczny wymiar powieści zainteresował mnie najbardziej, ponieważ pokazuje, jak łatwo człowiek może zatracić się w dążeniu do celu, który stopniowo zaczyna przesłaniać wszystko inne.

Amy Archer została wykreowana na postać niezwykle tajemniczą. Początkowo poznajemy ją jako ofiarę brutalnego przestępstwa, młodą kobietę, której należałoby współczuć i zapewnić bezpieczeństwo. Kolejne informacje sprawiają jednak, że jej obraz zaczyna się zmieniać, a czytelnik coraz trudniej odnajduje się w sprzecznych sygnałach dotyczących jej przeszłości i prawdziwej natury. Autorzy umiejętnie wykorzystują tę niepewność, stopniowo odsłaniając następne fragmenty zagadki. Przyznaję, że przez sporą część książki właśnie Amy była dla mnie największym powodem, żeby czytać dalej. Z czasem jednak jej niezwykłość zaczęła być podkreślana tak intensywnie, że chwilami trudno było mi traktować ją jak wiarygodną postać literacką.

Największe zaskoczenie przyniósł kierunek, w którym rozwinęła się fabuła. Początkowo wszystko wskazywało na brutalny thriller kryminalny z rozbudowanym śledztwem, tajemniczą kobietą i policjantem próbującym rozwiązać sprawę, która nie daje mu spokoju. Stopniowo historia zaczęła jednak nabierać coraz wyraźniejszych cech horroru, a elementy nadprzyrodzone całkowicie zmieniły charakter opowieści. Nie mam nic przeciwko łączeniu gatunków, ponieważ dobrze napisany thriller z domieszką grozy potrafi być wyjątkowo interesujący. W tym przypadku odniosłam jednak wrażenie, że autorzy momentami tracili umiar, dokładając kolejne niezwykłe wydarzenia i coraz bardziej skomplikowane wyjaśnienia. Zamiast narastającego napięcia pojawiło się zmęczenie nadmiarem atrakcji, ponieważ trudno bez końca reagować z takim samym zaangażowaniem na następne dramatyczne odkrycia.

Najbardziej szkoda mi tego, że punkt wyjścia był naprawdę znakomity i sam w sobie wystarczyłby do stworzenia wciągającej powieści. Tajemnicze zniknięcie młodej kobiety, wieloletnie poszukiwania i policjant, który nie potrafi uwolnić się od przeszłości, stanowiły materiał na historię pełną psychologicznego napięcia. Nie potrzebowałam aż tylu dodatkowych komplikacji, ponieważ już samo obserwowanie stopniowego narastania obsesji Waltera mogło dostarczyć wystarczająco dużo emocji. Tymczasem w pewnym momencie miałam wrażenie, że autorzy bardziej koncentrują się na wymyślaniu niespodzianek niż na pogłębianiu relacji między bohaterami. Zaczęło mi brakować satysfakcji, którą odczuwam podczas czytania dobrze skonstruowanego thrillera, kiedy pozornie nieistotne szczegóły układają się w logiczną całość.

Nie oznacza to jednak, że książka była nudna, ponieważ pod względem tempa autorom trudno odmówić umiejętności. Krótkie rozdziały, dynamiczne sceny i umiejętnie dawkowane informacje sprawiają, że lektura posuwa się szybko, a zakończenia poszczególnych fragmentów skutecznie zachęcają do przeczytania kolejnych stron. Wielokrotnie odkładałam książkę z zamiarem zajęcia się czymś innym, po czym wracałam do niej, ponieważ ciekawość zwyciężała nad rozsądkiem. Patterson kojarzy mi się z literaturą nastawioną na akcję, natomiast Barker z mroczniejszą atmosferą i zainteresowaniem ludzką psychiką. W ich wspólnej powieści odnajduję oba te elementy, chociaż nie zawsze tworzą one równie harmonijną całość.

Po zamknięciu książki pomyślałam, że największą siłą „Śmierci czarnej wdowy” jest w gruncie rzeczy bardzo ludzka historia człowieka, który nie potrafi uwolnić się od przeszłości. Wszystkie nadprzyrodzone elementy, brutalne zbrodnie i sensacyjne zwroty akcji stanowią rozbudowane tło dla opowieści o obsesji, utraconych możliwościach i potrzebie odnalezienia odpowiedzi. Walter przez lata szuka kobiety, która stała się dla niego najważniejszą zagadką życia, ale jednocześnie stopniowo traci możliwość spojrzenia na własne doświadczenia z dystansu. Ten wątek zostanie ze mną na dłużej, ponieważ dotyka czegoś znacznie bardziej uniwersalnego niż fantastyczne wydarzenia przedstawione w powieści.

Ostatecznie oceniam „Śmierć czarnej wdowy” jako interesującą, momentami bardzo wciągającą, ale zdecydowanie przesadzoną powieść. Poleciłabym ją przede wszystkim osobom lubiącym mocne thrillery z wyraźnymi elementami horroru, rozbudowaną fabułą i historiami, w których autorzy nie przejmują się zbytnio granicami prawdopodobieństwa. Czytelnicy oczekujący realistycznego kryminału powinni natomiast przygotować się na zupełnie inne doświadczenie. Mnie książka dostarczyła wielu emocji, choć chwilami zamiast zaskoczenia pojawiało się zniecierpliwienie, a zamiast zachwytu nad kolejnym pomysłem zwyczajne poczucie przesytu. Lubię, kiedy autorzy potrafią mnie zaskoczyć, ale jeszcze bardziej cenię umiejętność rozpoznania momentu, w którym historia ma już wystarczająco dużo do zaoferowania. Patterson i Barker najwyraźniej uznali, że taka granica nie istnieje, a ja po tej lekturze pozostaję przekonana, że jednak warto czasami ją zauważyć.

No dobrze, skoro przedstawiłam już Wam pozostałych futrzastych domowników, pora na ostatniego bohatera mojego kociego serialu. Przed Państwem Riko, we własnej osobie, z miną człowieka, który właśnie usłyszał wysokość rachunku za prąd, i językiem na wierzchu. Właściwie ten język to jego znak rozpoznawczy. Czasami wystaje tylko koniuszek, czasami pół języka, a bywa, że Riko wygląda, jakby w połowie lizania przypomniał sobie o czymś niezwykle ważnym i zapomniał dokończyć czynność. Nie wiem, co on sobie myśli, ale podejrzewam, że niewiele go obchodzi, jak wygląda. I chyba właśnie za tę bezpretensjonalność tak go uwielbiam.

Riko jest moim osobistym cieniem, a przede wszystkim kucharczykiem. Wystarczy, że wejdę do kuchni i zaczynam coś przygotowywać, a on już melduje się na stanowisku. Siada na szafce i nadzoruje. Kroję, mieszam, doprawiam, a on patrzy z powagą jurora w programie kulinarnym. Czasami przysypia podczas kontroli, ale przecież każdemu pracownikowi przysługuje przerwa. Co ciekawe, mój kucharczyk nie jest wybredny. W przeciwieństwie do pewnego rudego arystokraty, który uznaje wyłącznie sosik i galaretkę, Riko zjada to, co dostanie, bez negocjacji, reklamacji i żądania rozmowy z kierownikiem. Gdyby wszystkie moje koty miały takie podejście do gastronomii, mogłabym już odkładać na wakacje.

Ma jednak jedną kulinarną słabość, której do dziś nie potrafię zrozumieć. MARCHEWKA! A dokładniej obierki z marchewki. Wystarczy, że podczas przygotowywania obiadu pojawią się na blacie, a mój spokojny, stateczny kucharz zamienia się w szaleńca. Zrzuca je na podłogę, przewraca się na grzbiet, tarza, ociera i zachowuje tak, jakby odkrył najwspanialszą kocimiętkę świata. Patrzę na niego i zastanawiam się, czy przypadkiem nie wychowuję królika w kocim przebraniu. Próbowałam zrozumieć tę fascynację, ale najwyraźniej są na świecie tajemnice, których człowiek nie powinien zgłębiać. Jedni tracą głowę dla perfum, inni dla czekolady, a Riko dla odpadków z włoszczyzny. Każdy ma jakieś słabości.

Jest jeszcze coś, co czyni go wyjątkowym. Riko praktycznie nie miauczy. Ani kiedy jest głodny, ani kiedy czegoś chce, ani nawet wtedy, gdy reszta towarzystwa urządza koncert życzeń. Po prostu milczy. W domu, w którym Hektor potrafi o trzeciej nad ranem obudzić pół osiedla, taka cisza jest darem niebios. Jedyny wyjątek stanowią ptaki. Wtedy mój niemowa nagle odnajduje głos i zaczyna swoje charakterystyczne „tytytytyty”, jakby próbował nawiązać kontakt z miejscowym stowarzyszeniem wróbli. Podejrzewam, że ptaki nie rozumieją ani słowa, ale Riko najwyraźniej wierzy w swoje zdolności językowe.

I tak sobie myślę, że ten mój cichy kucharczyk ma w sobie coś, czego nam, ludziom, często brakuje. Nie domaga się nieustannie uwagi, nie robi zamieszania wokół własnej osoby, nie musi być najgłośniejszy, żeby było wiadomo, że jest. Po prostu towarzyszy mi w codzienności, cierpliwie obserwuje moje kuchenne poczynania i cieszy się swoimi małymi dziwactwami. A ja coraz bardziej przekonuję się, że szczęście wcale nie potrzebuje wielkiej oprawy. Czasami wystarczy mieć obok kogoś, przy kim dobrze się milczy, i znaleźć coś, co sprawia nam autentyczną radość, choćby dla reszty świata było to kompletnie niezrozumiałe.

Dlatego życzę Wam, żebyście mieli odwagę cieszyć się swoimi małymi przyjemnościami, nawet jeśli ktoś patrzy na Was z niedowierzaniem. A gdy życie zacznie robić się zbyt poważne, przypomnijcie sobie mojego Riko. Kota, który nie ma światu nic do powiedzenia, ale na widok obierków z marchewki traci resztki godności. I jest z tym absolutnie szczęśliwy. 😁

Dzisiaj w moim salonie zrobiło się trochę bardziej rodzinnie. Na ławie stanęło ślubne zdjęcie moich dziadków, Marianny i Bernarda, a obok niego filiżanka z ich ślubnego serwisu. Zapaliłam świeczkę, spojrzałam na tę dwójkę młodych ludzi i pomyślałam sobie, że gdyby wiedzieli, iż po tylu latach będą bohaterami mojego internetowego codziennika, pewnie popatrzyliby na mnie z lekkim niedowierzaniem. Chociaż dziadek być może zapytałby najpierw, co to właściwie jest ten blog i czy naprawdę trzeba opowiadać całemu światu o rodzinie.

Zdjęcie pochodzi z czasów, kiedy życie dopiero zaczynało wracać do normalności po II wojnie światowej. Dziadek wrócił z niewoli, a później razem z babcią stanęli na ślubnym kobiercu. Patrzę na ich młode twarze i zastanawiam się, ile nadziei musieli mieć w sobie, żeby po tym wszystkim, co przyniosła wojna, planować wspólne życie. Nie wiem, o czym wtedy marzyli, ale wiem, że później przyszło im zmierzyć się z niejednym trudnym doświadczeniem. A jednak stworzyli dom, który po latach stał się również moim domem.

To właśnie oni wychowali mnie w Toruniu. Nie będę tutaj malowała dzieciństwa w pastelowych kolorach, bo życie nie zawsze przypomina obrazek z rodzinnego albumu. Bywało trudno, czasami bardzo trudno. Ale dzisiaj, kiedy patrzę na swoje życie z perspektywy dorosłej kobiety, wiem jedno: bardzo wiele im zawdzięczam. I wcale nie chodzi o pieniądze, majątek czy rzeczy, które można zapisać komuś w testamencie. Dostałam od nich coś, co okazało się znacznie trwalsze. Wychowanie, zasady, poczucie odpowiedzialności i przekonanie, że człowiek powinien mieć w życiu jakiś kręgosłup. Najlepiej własny, bo pożyczony może się okazać zawodny.

Dzisiaj, po ponad trzydziestu latach pracy, z własnym bagażem doświadczeń, sukcesów, błędów i rozmaitych życiowych zakrętów, coraz lepiej rozumiem wartość tego, co mi przekazali. Nie zawsze człowiek docenia takie rzeczy od razu. Kiedy jest młody, zasady potrafią wydawać się wyjątkowo niewygodnym wynalazkiem dorosłych. Dopiero później odkrywa, że właśnie dzięki nim łatwiej podejmować decyzje, odróżniać rzeczy ważne od błahych i nie zgubić siebie, kiedy świat zaczyna ciągnąć w różne strony.

A ta filiżanka? To dopiero jest skarb! Przepiękna porcelana z Chodzieży, część ślubnego serwisu babci i dziadka. Po śmierci babci zabrałam ją sobie na pamiątkę. Dziadek odszedł wcześniej, babcia później, a filiżanka została. I proszę, ile można mieć radości z jednego niewielkiego przedmiotu! Nie potrzebuje specjalnej gabloty ani muzealnej tabliczki. Wystarczy, że stoi obok ich fotografii, a ja wiem, do kogo należała. Zresztą przy mojej domowej ekipie zwierzęcej porcelana tej klasy zdecydowanie zasługuje na szczególną ochronę. Hektorowi trudno byłoby przecież wytłumaczyć, że rodzinne pamiątki mają większą wartość niż jego chwilowa ochota na sprawdzenie, co stoi na stole.

Dzisiaj obchodzimy uroczystość Wszystkich Świętych. Lubię myśleć o tym dniu przede wszystkim jako o święcie nadziei. W Kościele wspominamy wszystkich świętych, również tych, których imion nie znamy, i przypominamy sobie, że nasze życie ma perspektywę znacznie dalszą niż to, co widzimy tutaj. To również dobry moment, żeby z wdzięcznością pomyśleć o bliskich, którzy już odeszli. Bez obowiązkowego smutku, bez przekonania, że pamięć musi zawsze oznaczać łzy. Przecież można wspominać kogoś z uśmiechem, pomodlić się za niego i cieszyć się, że był częścią naszego życia.

I właśnie tak dzisiaj myślę o Mariannie i Bernardzie. Nie zastanawiam się nad tym, co mogło być inaczej. Wolę pomyśleć, ile dobrego pozostało po nich we mnie. Bo przecież człowiek zostawia po sobie znacznie więcej niż fotografie, dokumenty i przedmioty. Zostawia sposób patrzenia na świat, pewne przyzwyczajenia, zasady, które kiedyś wpajał dzieciom, a które po latach okazują się zaskakująco przydatne. Czasami nawet słyszymy w głowie czyjeś dawne słowa i odkrywamy, że właśnie sami zaczęliśmy mówić dokładnie to samo. I wtedy pozostaje tylko uśmiechnąć się do siebie, bo najwyraźniej rodzinne wychowanie ma wyjątkowo długi termin ważności.

Gdyby nie babcia Marianna i dziadek Bernard, naprawdę nie wiem, jak potoczyłoby się moje życie. Nie mam zamiaru udawać, że wszystko było łatwe i piękne, ale mam ogromną wdzięczność za to, że byli, że mnie wychowali i dali mi fundament, na którym mogłam później budować własną dorosłość. Dzisiaj potrafię to docenić chyba jeszcze bardziej niż kiedyś.

Patrzę więc na ich ślubne zdjęcie, na tę elegancką filiżankę, na płomień świecy i uśmiecham się do swoich myśli. Dwoje młodych ludzi, którzy po wojnie zaczynali wspólne życie, pewnie nie przypuszczało, że ich wnuczka będzie kiedyś siedziała w swoim salonie, pisała o nich w internecie i przekazywała dalej to, czego ją nauczyli.

A jednak właśnie tak się stało.

I wiecie co? To jest chyba jedna z najpiękniejszych rzeczy w rodzinnej historii. Że ludzie odchodzą, mijają dziesięciolecia, świat zmienia się nie do poznania, a pewne wartości nadal żyją. W naszych decyzjach, zachowaniu, codziennych wyborach i w tym, jak traktujemy innych.

Dlatego dzisiaj nie będzie smutnego zakończenia. Będzie zwyczajne, serdeczne „dziękuję”. Za Toruń, za wychowanie, za zasady i za to, że mogę dzisiaj być tym, kim jestem.

A filiżankę po babci zamierzam nadal traktować z należnym szacunkiem. Chociaż podejrzewam, że babcia Marianna, widząc, jak ostrożnie się z nią obchodzę, mogłaby skwitować to po swojemu: „Dziecko, to przecież filiżanka, a nie relikwia!”.

No cóż, babciu. Dla mnie jednak trochę jedno i drugie.

Jesienią zaczynam coraz częściej szukać rzeczy, które są małe, proste, przyjemne i naprawdę się przydają. Świeca się wypali, herbata zostanie wypita, syrop zniknie w kawie, a teraz przyszła kolej na coś do łazienki. Domowe mydełko z gotowej bazy glicerynowej okazało się dokładnie takim projektem, jaki lubię. Nie wymaga laboratorium, specjalistycznego sprzętu ani zamieniania kuchni w pracownię chemiczną, a po wszystkim zostają małe kostki, które można używać samemu albo ładnie zapakować i komuś podarować.

Najprościej zacząć od gotowej bazy glicerynowej przeznaczonej do wyrobu mydeł. Kroję ją na mniejsze kawałki i rozpuszczam powoli zgodnie z instrukcją producenta. Nie doprowadzam jej do gwałtownego gotowania, bo tutaj naprawdę nie ma potrzeby niczego przyspieszać. Kiedy baza jest płynna, zaczyna się najprzyjemniejsza część, czyli wybieranie dodatków.

Do jesiennej wersji najbardziej podobają mi się płatki nagietka i delikatny pomarańczowy zapach. Suszone płatki nagietka można dodać w niewielkiej ilości, bardziej dla wyglądu niż po to, żeby mydło zamieniło się w zielnik. Jeśli chcę dodać zapach, wybieram olejek lub kompozycję zapachową przeznaczoną do kosmetyków i używam jej zgodnie z zaleceniami producenta. Z olejkami eterycznymi też nie warto kierować się zasadą, że im więcej, tym lepiej. W kosmetykach więcej bardzo często oznacza po prostu za dużo.

Z cynamonem byłabym ostrożna. Pięknie pachnie jesienią, ale może podrażniać skórę, dlatego nie wsypywałabym do mydełka dużej ilości mielonego cynamonu. Zdecydowanie wolę zostawić go w kuchni, a jesienny charakter mydełka zrobić pomarańczą, wanilią albo samymi płatkami nagietka. Mydło ma przecież służyć dłoniom, a nie sprawdzać ich odporność.

Gotową masę przelewam do silikonowych foremek. Mogą to być zwykłe prostokąty, małe koła albo proste foremki, które już mam w domu. Potem zostawiam wszystko do całkowitego zastygnięcia. I znowu pojawia się mój najmniej ulubiony etap wszystkich domowych projektów, czyli cierpliwe czekanie i niewyjmowanie wszystkiego z foremki po pięciu minutach tylko dlatego, że bardzo chciałabym już zobaczyć efekt.

Kiedy mydełka są twarde, wyjmuję je z foremek i zostawiam do całkowitego wyschnięcia powierzchni. Najbardziej podobają mi się małe kostki z kilkoma widocznymi płatkami nagietka. Są proste, trochę niedoskonałe i właśnie dlatego wyglądają domowo.

Na prezent pakuję każdą kostkę osobno w papier kraftowy albo cienki pergamin, przewiązuję zwykłym sznurkiem i właściwie nic więcej nie jest potrzebne. Można dołożyć małą zawieszkę z informacją o zapachu i składnikach. Jeśli robię kilka kostek, układam je razem w niewielkim pudełku. Powstaje drobiazg, który wygląda ładnie, pachnie jesienią i przede wszystkim można go naprawdę wykorzystać.

Coraz bardziej lubię takie prezenty. Nie trzeba zastanawiać się, gdzie je postawić, do czego dopasować i czy przypadkiem nie będą przez następne lata mieszkały na dnie szuflady. Mydełko po prostu trafia do łazienki i znika podczas używania. A jeśli podczas robienia kilku sztuk jedna wyjdzie odrobinę krzywa albo nie tak idealna, jak planowałam, wiadomo, gdzie trafi. Kontrola jakości w moim domu nadal ma się bardzo dobrze.

Pamiętacie, jak opowiadałam Wam o Hektorze, który wykańcza mnie psychicznie, fizycznie i finansowo? Otóż dzisiaj nastąpił kolejny zwrot akcji w naszym domowym serialu. Główny bohater wystąpił w nowej kreacji, a ja oficjalnie awansowałam z nocnej kelnerki na osobistą stylistkę. Proszę spojrzeć na zdjęcie. Elegancik w czerwono-czarnej kracie, mina poważna, spojrzenie pełne godności. Wygląda, jakby właśnie wrócił z ekskluzywnego salonu mody i zastanawiał się, dlaczego nie podano mu jeszcze sosiku. Niestety, za tą stylizacją kryje się historia, która najlepiej pokazuje, że w moim domu nawet koty nie potrafią prowadzić spokojnego życia.

Wszystkiemu winien jest Bubu, mój najmłodszy, niewidomy, szary synuś, którego kiedyś uratowałam i który na co dzień sprawia wrażenie niewiniątka. Otóż ten słodki kawaler odkrył w sobie temperament godny bohatera brazylijskiej telenoweli. Obiektem jego wyjątkowo intensywnych uczuć został właśnie Hektor. Bubu regularnie urządza mu miłosne zasadzki, wskakuje na niego, chwyta zębami za kark i najwyraźniej uważa, że tak wygląda prawdziwa namiętność. Hektor natomiast, choć na co dzień potrafi terroryzować mnie samym miauczeniem, w tej sytuacji okazuje się wyjątkowo mało stanowczy. Efekt tych romantycznych uniesień jest taki, że na karku rudego pojawiły się ranki i strupki, a ja musiałam wkroczyć do akcji.

I tak oto zostałam projektantką odzieży ochronnej dla kota. Zakupiłam koszulkę, która ma zabezpieczać podrażnioną skórę, dopóki wszystko spokojnie się nie zagoi. Przyznam, że kiedy zobaczyłam Hektora w tej czerwono-czarnej kracie, przez chwilę zapomniałam o całym zamieszaniu. Wygląda obłędnie! Trochę jak szkocki arystokrata, trochę jak model z jesiennego katalogu, a trochę jak ktoś, kto właśnie został przebrany wbrew swojej woli i zamierza złożyć oficjalną skargę. Jego mina mówi wszystko. Gdyby mógł, prawdopodobnie zażądałby adwokata, odszkodowania i dodatkowej porcji galaretki za poniesione straty moralne.

Najzabawniejsze jest jednak to, że Bubu, mimo braku oczu, doskonale wie, gdzie znaleźć Hektora. Ja czasami szukam okularów, które mam na głowie, a on bez najmniejszego problemu lokalizuje obiekt swoich westchnień. Najwyraźniej miłość rzeczywiście nie potrzebuje wzroku, chociaż w naszym przypadku przydałoby się jej trochę więcej rozsądku i zdecydowanie mniej zębów.

Tak więc do moich dotychczasowych obowiązków doszły kolejne: pilnowanie, żeby Bubu nie urządzał następnych miłosnych schadzek, kontrolowanie stanu Hektorowego karku i dbanie o garderobę poszkodowanego. Jeszcze niedawno wydawało mi się, że prowadzenie domu pełnego zwierząt polega głównie na karmieniu, sprzątaniu i przytulaniu. Dzisiaj wiem, że trzeba mieć również kwalifikacje pielęgniarki, mediatora rodzinnego, ochroniarza i specjalisty od kocich związków uczuciowych. A wszystko to oczywiście bez wynagrodzenia i z własnym cateringiem dla podopiecznych.

Patrzę teraz na mojego rudego eleganta i myślę sobie, że życie naprawdę ma niezwykłe poczucie humoru. Człowiek planuje spokojny wieczór z książką, a tymczasem musi rozwiązywać problemy sercowe dwóch kocurów i organizować pokaz mody w salonie. I chyba właśnie dlatego nigdy nie jest u mnie nudno. Zawsze znajdzie się ktoś, kto przewróci moje plany do góry nogami, a potem spojrzy tak niewinnie, że trudno się na niego gniewać.

A dzisiejsza refleksja? Miłość jest piękna, ale nawet w największym uczuciu potrzebne są granice. Warto o tym pamiętać również w ludzkich relacjach, bo troska, bliskość i przywiązanie nie powinny nikogo ranić. Czasami trzeba powiedzieć stanowcze „dość”, a czasami po prostu założyć ochronną koszulkę i przeczekać trudniejszy okres.

Hektor na razie wybrał drugą opcję. Bubu zapewne już planuje kolejne spotkanie, a ja zastanawiam się, czy nie powinnam kupić rudemu jeszcze jednej koszulki na zmianę. Bo skoro już mamy w domu ofiarę nieszczęśliwej miłości, to niech przynajmniej cierpi elegancko. 😁

Z moimi książkowymi wyborami jest ostatnio tak, że wystarczy mi interesujący tytuł, obietnica dobrej zagadki i już zaczynam negocjacje z własnym sumieniem. Przecież pranie może poczekać, kurz nie ucieknie, a obiad da się przygotować trochę później. Gorzej, kiedy książka ma prawie pięćset stron, a ja po kilkudziesięciu zaczynam podejrzewać, że autor zaplanował mi zajęcie na znacznie dłużej, niż przewidywałam. Tym razem sprawcą całego zamieszania został Charlie Donlea i jego „Idealne morderstwo”. Przyznaję, że tytuł od razu uruchomił moją wyobraźnię. Bo czy naprawdę istnieje zbrodnia doskonała? A może wystarczy odpowiednio długo ukrywać prawdę, żeby wszyscy przestali jej szukać?

Charlie Donlea zabiera nas do świata, w którym przeszłość nie zamierza pozostać przeszłością, a jedno śledztwo potrafi uruchomić całą lawinę wydarzeń. I robi to w dość szczególny sposób, ponieważ punktem wyjścia staje się tragedia, którą pamięta niemal cały świat.

Victoria Ford miała romans ze znanym pisarzem Cameronem Youngiem. Kiedy mężczyzna zostaje znaleziony martwy w swojej luksusowej posiadłości, podejrzenia niemal natychmiast padają na kochankę. Dowody wydają się przytłaczające. Ślady DNA Victorii znajdują się na miejscu zbrodni, a okoliczności śmierci pisarza nie pozostawiają śledczym wielu powodów, by szukać sprawcy gdzie indziej.

Tyle że Victoria nie doczeka procesu. Ginie 11 września 2001 roku podczas zamachów na World Trade Center. W ostatniej rozmowie telefonicznej z siostrą błaga ją, by udowodniła jej niewinność.

Mija dwadzieścia lat. Nowoczesne badania DNA pozwalają zidentyfikować kolejną ofiarę zamachów. Jest nią właśnie Victoria Ford, a jej historia ponownie trafia na pierwsze strony gazet.

W tym momencie na scenę wkracza Avery Mason, ambitna dziennikarka telewizyjna i prowadząca popularny program informacyjny. Avery doskonale wie, jakie historie przyciągają widzów. Tajemnicza śmierć znanego pisarza, oskarżona kochanka, tragiczne wydarzenia 11 września i siostra, która przez dwie dekady walczy o dobre imię zmarłej? Trudno wyobrazić sobie temat bardziej atrakcyjny dla mediów.

Avery postanawia przyjrzeć się sprawie. Szybko jednak okazuje się, że nie tylko Victoria miała coś do ukrycia. Sama dziennikarka również nosi w sobie tajemnicę, której ujawnienie mogłoby zniszczyć wszystko, na co pracowała.

I właśnie tutaj historia zaczyna robić się naprawdę interesująca.

Podczas czytania najbardziej zastanawiałam się nad tym, jak łatwo przyjmujemy czyjąś winę za pewnik. Wystarczy kilka mocnych dowodów, odpowiednio przedstawiona historia i przekonanie, że przecież wszystko do siebie pasuje. Victoria Ford miała motyw, pozostawiła ślady na miejscu zbrodni, a jej związek z zamordowanym mężczyzną był daleki od niewinności. Czy to wystarczy, żeby uznać ją za morderczynię?

Nie chcę zdradzać odpowiedzi, ponieważ właśnie wokół tego pytania autor buduje jedną z najważniejszych zagadek. Warto jednak zastanowić się, ile razy w prawdziwym życiu wydajemy wyroki na podstawie informacji, które ktoś nam podał. Widzimy nagłówek, słyszymy fragment wypowiedzi, poznajemy kilka szczegółów i już wydaje nam się, że wiemy wszystko.

A przecież między tym, co wygląda na prawdę, a tym, co rzeczywiście się wydarzyło, może istnieć ogromna przepaść.

Donlea umiejętnie wykorzystuje tę niepewność. Pokazuje, jak trudno wrócić do sprawy sprzed dwudziestu lat, kiedy część świadków nie żyje, wspomnienia się zacierają, a niektórym ludziom bardzo zależy na tym, żeby nikt nie zadawał kolejnych pytań.

W dodatku Victoria nie może już opowiedzieć swojej wersji wydarzeń. Pozostała po niej tylko rozpaczliwa prośba skierowana do siostry i dokumenty śledztwa, które wydawało się zakończone, zanim ktokolwiek zdążył naprawdę zakwestionować jej winę.

Avery jest jedną z tych bohaterek, do których nie od razu można poczuć sympatię. Ambitna, inteligentna, pewna siebie i bardzo świadoma tego, jak funkcjonuje świat mediów. Potrafi rozpoznać temat, który zainteresuje miliony widzów, i wie, jak wykorzystać go zawodowo. Nie zawsze kieruje się wyłącznie chęcią odkrycia prawdy. W jej decyzjach widać również kalkulację, pragnienie sukcesu i potrzebę utrzymania pozycji, którą z takim trudem zdobyła.

Nie uważam jednak, żeby czyniło ją to mniej interesującą. Wręcz przeciwnie. Lubię bohaterów, którzy nie są jednoznaczni, a ich motywacje bywają skomplikowane. Avery ma swoje słabości, popełnia błędy i nie zawsze postępuje tak, jak oczekiwałabym od osoby zajmującej się dziennikarstwem śledczym.

Najciekawsze jest jednak to, że kobieta, która zawodowo zajmuje się odkrywaniem cudzych sekretów, sama żyje w cieniu własnej przeszłości. I w pewnym momencie czytelnik zaczyna zastanawiać się, czy jej zainteresowanie historią Victorii wynika wyłącznie z dziennikarskiej ambicji.

Ten podwójny wymiar opowieści bardzo mi się spodobał. Śledzimy dochodzenie dotyczące dawnego morderstwa, ale jednocześnie poznajemy kolejne fragmenty życia Avery. Początkowo te wątki mogą wydawać się odległe, jednak z czasem zaczynamy dostrzegać, dlaczego autor poświęca im tyle miejsca.

Nie sposób pisać o „Idealnym morderstwie”, pomijając wydarzenia 11 września 2001 roku. Charlie Donlea wykorzystuje zamachy na World Trade Center jako ważny element fabuły. To właśnie ta tragedia sprawia, że historia Victorii zostaje na dwadzieścia lat zawieszona między oskarżeniem a możliwością udowodnienia niewinności.

Przyznam, że ten pomysł wywołał we mnie mieszane emocje. Z jednej strony jest niezwykle interesujący pod względem konstrukcji kryminału. Z drugiej trudno zapomnieć, że mówimy o rzeczywistym dramacie tysięcy ludzi i ich rodzin. Wykorzystywanie autentycznych tragedii w literaturze sensacyjnej zawsze wymaga od autora pewnej ostrożności.

Donlea skupia się przede wszystkim na fikcyjnych bohaterach i konsekwencjach wydarzeń sprzed lat. Pokazuje również, jak ogromne znaczenie dla rodzin ofiar może mieć samo zidentyfikowanie szczątków bliskiej osoby. Dwadzieścia lat oczekiwania na potwierdzenie śmierci, dwadzieścia lat życia z pytaniami, na które nikt nie potrafi odpowiedzieć. To perspektywa, nad którą trudno przejść obojętnie.

W przypadku Victorii dochodzi jeszcze jedno cierpienie. Jej siostra Emma nie może spokojnie pożegnać zmarłej, ponieważ przez wszystkie te lata żyje z przekonaniem, że Victoria została niesłusznie oskarżona. Chce nie tylko odzyskać siostrę w symbolicznym sensie, ale również przywrócić jej dobre imię.

I właśnie ten rodzinny wymiar historii nadaje całej zagadce dodatkowego znaczenia.

„Idealne morderstwo” nie jest książką, w której autor koncentruje się wyłącznie na jednej zbrodni. Mamy tutaj kilka wątków, różne perspektywy i bohaterów, którzy stopniowo ujawniają swoje prawdziwe intencje. Z czasem okazuje się, że sprawa Victorii jest tylko częścią znacznie większej układanki.

Podoba mi się taki sposób budowania thrillera, chociaż wymaga od czytelnika większej uwagi. Trzeba zapamiętywać szczegóły, zwracać uwagę na pozornie nieważne rozmowy i nie przywiązywać się zbyt mocno do pierwszych podejrzeń. Donlea potrafi zaskakiwać, a niektóre informacje pojawiają się w momentach, kiedy wydaje się, że zaczynamy już rozumieć całą historię.

Nie oznacza to jednak, że powieść jest pozbawiona słabszych stron. Ma prawie pięćset stron i chwilami tę objętość naprawdę czuć. Autor wraca do niektórych ustaleń, przypomina okoliczności zbrodni i dość szczegółowo prowadzi poboczne wątki. Nie zawsze było mi to potrzebne. Momentami miałam ochotę powiedzieć: dobrze, już pamiętam, co wydarzyło się dwadzieścia lat temu, teraz poproszę o coś nowego!

Rozumiem też czytelników, którym niektóre rozwiązania fabularne mogą wydać się zbyt wygodne. Donlea lubi komplikować sytuację, a później układać kolejne elementy w efektowną całość. Czasami wymaga to zaakceptowania zbiegów okoliczności, które w prawdziwym życiu niekoniecznie zdarzałyby się tak często.

Z drugiej strony właśnie ta wielowątkowość sprawia, że trudno odłożyć książkę w drugiej części. Kiedy poszczególne historie zaczynają się ze sobą łączyć, pojawia się przyjemne czytelnicze napięcie. Chce się wiedzieć, co autor przygotował dalej i czy nasze przypuszczenia mają cokolwiek wspólnego z prawdą.

Bardzo zainteresował mnie również wątek telewizyjnej kariery Avery. Donlea pokazuje świat, w którym dramat drugiego człowieka może stać się doskonałym materiałem na program, sposobem na zdobycie widzów i argumentem podczas negocjacji zawodowych.

Nie jest to szczególnie optymistyczny obraz mediów, ale trudno uznać go za całkowicie oderwany od rzeczywistości. Wystarczy spojrzeć, jak wielkim zainteresowaniem cieszą się historie kryminalne, dokumenty o niewyjaśnionych morderstwach czy podcasty analizujące autentyczne zbrodnie.

Sama przecież uwielbiam kryminały i thrillery. Lubię rozwiązywać zagadki, zastanawiać się nad motywami sprawców i poznawać mechanizmy ludzkiego zachowania. Jednocześnie mam świadomość, że za prawdziwymi historiami kryminalnymi stoją ludzie, dla których nie są one fascynującą rozrywką, ale największą tragedią życia.

W powieści Donlei ta granica między poszukiwaniem prawdy a wykorzystywaniem cudzej krzywdy staje się szczególnie interesująca. Avery musi podejmować decyzje, które wpływają nie tylko na jej karierę, lecz także na życie innych osób. I nie zawsze jest oczywiste, czy kieruje się właściwymi pobudkami.

To jeden z tych elementów książki, które zostają w pamięci dłużej niż sama zagadka kryminalna.

Najbardziej przewrotne w tytule tej powieści jest dla mnie słowo „idealne”. Bo co właściwie miałoby oznaczać idealne morderstwo? Takie, w którym sprawca nigdy nie zostaje wykryty? Takie, w którym wszystkie dowody wskazują na niewłaściwą osobę? A może takie, po którym nikt nawet nie podejrzewa, że doszło do zbrodni?

Nie zamierzam zdradzać, dlaczego autor zdecydował się właśnie na taki tytuł. Mogę jedynie powiedzieć, że jego znaczenie nabiera szczególnej wymowy, kiedy poznajemy całą historię.

Dla mnie „Idealne morderstwo” jest przede wszystkim opowieścią o tajemnicach. O tym, jak bardzo ludzie potrafią komplikować sobie życie, próbując ukryć własne decyzje, i jak daleko są gotowi się posunąć, żeby przeszłość nie zniszczyła ich teraźniejszości. Każdy z bohaterów ma coś do stracenia. Niektórzy chcą odzyskać dobre imię bliskiej osoby, inni bronią swojej pozycji, a jeszcze inni za wszelką cenę próbują zachować kontrolę nad wydarzeniami.

Przy okazji autor przypomina, że upływ czasu nie zawsze oznacza zamknięcie sprawy. Dwadzieścia lat może zmienić niemal wszystko: ludzi, ich relacje, możliwości technologiczne i sposób patrzenia na dawne wydarzenia. Ale nie musi sprawić, że prawda przestanie istnieć.

Moim zdaniem warto, szczególnie jeśli lubicie rozbudowane thrillery z zagadkami sprzed lat, dziennikarskim śledztwem i bohaterami, którzy nie mówią całej prawdy. Charlie Donlea przygotował historię pełną sekretów, fałszywych tropów i niespodzianek, które stopniowo zmieniają obraz wydarzeń.

Nie jest to jednak książka idealna, mimo tytułu. Początek wymaga cierpliwości, niektóre fragmenty mogłyby zostać skrócone, a pewne zwroty akcji są bardziej efektowne niż prawdopodobne. Jeżeli ktoś oczekuje bardzo oszczędnego, realistycznego kryminału, może poczuć się nieco zmęczony liczbą wątków.

Jeśli natomiast lubicie historie, w których z każdą kolejną stroną odkrywacie, że wiecie znacznie mniej, niż początkowo sądziliście, Donlea ma sporo do zaoferowania.

Najbardziej zapamiętam z tej książki nie samą zbrodnię, lecz pytanie o to, jak długo można żyć w cieniu cudzych oskarżeń i własnych sekretów. Historia Victorii Ford pokazuje, że czasami śmierć odbiera człowiekowi nie tylko przyszłość, ale również możliwość obrony własnego imienia. A historia Avery przypomina, że nawet najbardziej starannie zbudowane życie może okazać się kruche, jeśli jego fundamentem są przemilczenia.

Zamykając „Idealne morderstwo”, pomyślałam też o tym, jak bardzo lubimy wierzyć, że każda zagadka ma jedno proste rozwiązanie. W książkach kryminalnych zwykle możemy liczyć na odpowiedzi. W rzeczywistości bywa z tym znacznie trudniej.

A jeśli chodzi o moje domowe obowiązki, które cierpliwie czekały podczas lektury? Cóż, na szczęście kurz nie prowadzi śledztwa i nie wypomina mi, ile czasu spędziłam z książką. Przynajmniej na razie.